Việc người dân và doanh nghiệp hợp tác, có trách nhiệm cung cấp số liệu về hệ thống điện mặt trời mái nhà là cần thiết.

Vì sao lắp đặt điện mặt trời mái nhà cần phải đăng ký

Năm 2024 – 2025, Bộ Công Thương đã tham mưu, xây dựng trình Chính phủ các nghị định nhằm hiện thực hoá chủ trương phát triển năng lượng tái tạo của Đảng, Nhà nước cũng như Luật Điện lực và các chiến lược khác. Trong đó phải kể đến nội dung điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu trong Nghị định 58/2025/NĐ-CP.

Theo Nghị định 58/2025/NĐ-CP hướng dẫn Luật Điện lực về phát triển điện năng lượng tái tạo, điện năng lượng mới, trong đó có quy định khi người dân, doanh nghiệp lắp đặt hệ thống điện mặt trời mái nhà dù có nối lưới hoặc không thì cũng phải thông báo/đăng ký với cơ quan chức năng.

Trên thực tế, theo thống kê của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), từ sau năm 2000 đến nay, đã có khoảng 1.300 MWp điện mặt trời mái nhà được lắp đặt nhưng không bán điện cho EVN, trong đó đa số các hộ dân không thông báo/đăng ký với cơ quan chức năng. Điều này dẫn đến khó khăn trong công tác dự báo, quản lý, vận hành an toàn hệ thống điện quốc gia và nhiều mục tiêu phát triển ngành điện bền vững.

Để khắc phục những tồn tại trên, tránh những hệ lụy liên quan đến cháy nổ và các yếu tố kỹ thuật gây rủi ro cho hệ thống điện, mới đây EVN đã đề xuất cần có chế tài xử phạt vi phạm hành chính cho việc không thông báo/đăng ký khi lắp đặt điện mặt trời mái nhà tự sản tự tiêu.

Lý do cơ bản EVN đề xuất có thêm chế tài

Trao đổi tại Toạ đàm “Vì sao phải đăng ký khi lắp đặt điện mặt trời mái nhà?” do Báo Công Thương tổ chức ngày 18.9, ông Nguyễn Quốc Dũng, Trưởng ban Kinh doanh, Tập đoàn EVN cho biết, số liệu về điện mặt trời mái nhà là nguồn số liệu đầu vào để NSMO lập kế hoạch vận hành dài hạn, ngắn hạn.

Còn đối với EVN, đó cũng là cơ sở để chuẩn bị hạ tầng, từ lưới truyền tải cho tới các trạm phân phối, nhằm đảm bảo cung cấp điện cho người dân. Có nghĩa là, việc này buộc phải làm: một là vì đã được quy định trong Nghị định 58, hai là để xác định quy mô điện mặt trời mái nhà phục vụ quản lý, vận hành và chuẩn bị phương thức, chuẩn bị nguồn cung.

“Qua theo dõi, chúng tôi nhận được phản ánh từ người dân và doanh nghiệp. Một số tổ chức bán lẻ điện – hiện nay trên cả nước có hơn 734 đơn vị. Trong đó có các tổ chức bán lẻ điện trong khu công nghiệp – khi chủ đầu tư muốn xây dựng, lắp hệ thống điện mặt trời mái nhà để tự sản, tự tiêu, lại vướng mắc với đơn vị bán điện là những đơn vị này không thuộc EVN, nên đôi khi gây khó khăn.

Đây là vấn đề mà Nghị định 58 cũng đã nhắc tới, cần tạo điều kiện cho người dân và doanh nghiệp phát triển điện mặt trời mái nhà. Tuy nhiên thực tế vẫn còn những việc làm cản trở sự phát triển của hệ thống điện mặt trời, điện mặt trời mái nhà tự sản, tự tiêu” – đại diện EVN phân tích.

Theo ông Nguyễn Quốc Dũng, trong đề xuất của Tập đoàn cũng có kiến nghị phải có cơ chế buộc các đơn vị bán điện không được có hành vi ngăn cản, tạo ra khó khăn, không được ngăn cản doanh nghiệp việc lắp đặt điện mặt trời mái nhà để tự sản, tự tiêu.

Theo ông Dũng, EVN nhận thấy công cụ hiện nay của Tập đoàn đã được xây dựng khá cẩn thận và dễ dàng. Thực chất, đây chỉ là việc người dân cung cấp thông tin về hệ thống điện mặt trời mái nhà, chứ không phải thủ tục hành chính, không có thủ tục gì phức tạp, chỉ cần cung cấp thông tin là lắp đặt như thế này, công suất bao nhiêu. Nhưng thực tế, số lượng thông tin cung cấp hiện nay còn rất hạn chế.

“Chúng ta không có đủ số liệu để gửi cho các đơn vị chuyên ngành, ví dụ như NSMO hay viện năng lượng, để họ tính toán hệ thống điện. Do đó, tôi cho rằng việc người dân và doanh nghiệp hợp tác, có trách nhiệm cung cấp số liệu là hết sức cần thiết. Đó chính là lý do Tập đoàn phải đưa ra đề xuất xử phạt như vậy” – ông Dũng phân thích.

Theo báo: https://laodong.vn/